Paraná Nehri üstündeki Yacyretá Barajı projesi, inşa edilen kanal nedeniyle sınır çizgisini kaydırarak Arjantin toprağı Apipé Grande adasını tamamen Paraguay kara sularının ortasında bıraktı. Oluşan 1.600 kilometrekarelik rezervuar sahası, iki devlet arasında balıkçılık hakları ve seyrüsefer yetkisi üzerinden diplomatik anlaşmazlıklara yol açtı.
İki komşu ülkenin 1973 senesinde kararlaştırdığı enerji santrali inşaatı, 1981’deki nehir yatağı yönlendirme faaliyetleriyle coğrafi yapıyı değiştirdi. Mühendislik ekipleri seyrüsefer kanalını Apipé Grande’nin güneyine taşıyınca, eskiden kuzey hattından ilerleyen ana ulaşım koridoru yer değiştirdi. Paraná Nehri’nin ana akış kanalını esas alan uluslararası sınır tanımlaması nedeniyle, 42 kilometrelik ada Arjantin egemenliğinde kalsa da adayı çevreleyen tüm su sahası resmen Paraguay kontrolüne geçti.
Baraj İnşaatı ve Su Seviyesinin Etkileri
Bölgedeki sınır düzeni, 3 Şubat 1876 tarihli Sınır Antlaşması uyarınca şekillenmişti. İlgili metin Apipé Adası’nı Arjantin’e, Yacyretá adasını ise Paraguay’a verirken sınırın ana kanal yatağından geçmesini hükme bağlıyordu. Baraj havzasındaki su yüksekliğinin nihai 83 metre kotuna erişmesi ise 1.600 kilometrekarelik geniş bir göl alanı meydana getirdi. Yacyretá İkili Birliği tarafından paylaşılan teknik verilere göre bu yükselme Paraguay’dan 807 kilometrekare, Arjantin’den ise 200 kilometrekare toprağın su altında kalmasıyla sonuçlandı.
Abluka benzeri coğrafi konum, Apipé Grande sakinlerinin günlük yaşantısında fiili sorunlar doğurdu. Ada halkı Arjantin anakarasına erişim sağlarken veya kıyı taşımacılığı yürütürken Paraguay güvenlik birimlerinin uyguladığı izin ve kontrol prosedürleriyle karşılaşmaya başladı. Yerel balıkçıların geçim faaliyetleri, yabancı kara sularının ihlal edildiği gerekçesiyle uygulanan müdahalelerle kesintiye uğradı ve Corrientes eyalet yönetimi ile Paraguaylı makamlar arasında sürtüşmeler yaşandı.
Yetki alanına dair anlaşmazlık, Mayıs 2026’da nehirde Arjantinli balıkçılar ile Paraguay kolluk kuvvetleri arasında cereyan eden gerginliklerle yeniden alevlendi. Ada sakinleri ile bölge temsilcileri, mevcut su yolu protokollerinin güncellenmesini ve adayı saran nehir tabanındaki hakların Arjantin tarafına verilmesi adına uluslararası antlaşmanın tekrar müzakere edilmesini talep ediyor.
